Redding Euro in de maak

Reichstag mei 2012

Reichstag mei 2012

De Europese leiders voeren de spanning een beetje op, maar de redding van de Euro is in de maak. De prijs hiervoor is een Europese Unie met meer uitvoerende macht en een Europees parlement met meer controlerende macht.

Dit is geen citaat uit een persbericht. Het is ook geen informatie die door slim en vasthoudend journalistiek onderzoek is verkregen. Het is af te leiden uit de belangen die er rond het voortbestaan van de Euro leven.

Bondskanselier Angela Merkel houdt eind juni de sleutel in handen en langzaamaan wordt duidelijk dat Merkel haar pionnen schuift naar het redden van de Euro en een grotere rol van Brussel. Raadspresident van Rompuy helpt haar daarbij en Mark Rutte sputtert wat over praktische oplossingen en duwt vergezichten van zich af, maar dit alles te vergeefs. Het is voor zijn Nederlandse bühne.

Premier Rutte is voor zijn speelruimte gebonden aan strenge Europese machtsstructuren. Binnen Europa rivaliseren de grote staten sinds lang om superioriteit, waarbij economische macht ingezet wordt als schaakstuk in het grote spel. De kleinere staten, zoals Nederland, sturen telkens aan op een grotere gezamenlijkheid, om niet door de groten overrompeld te worden. Zo steunt Nederland wel de Duitse economische politiek, maar zal zij de oplossingen altijd in een Europees jasje willen gieten. Het is de enige manier om onafhankelijk van de grote buur te blijven.

Om alle rivaliserende staten op zijn minst hetzelfde spel te laten spelen is de gang naar een Europese Unie in gezet. De vorming van die Europese Unie is een marathon gebleken, die van crisis naar crisis zich steeds verder ontrolt richting een superstaat. Dit schrijf ik niet met afkeer, of als een alarmist die het volk waarschuwt voor het komende kwaad. Dit laat ik aan de UKippers en Wildersen over.

De Europese eenwording is simpelweg de gevolgtrekking van grote en diepe politiek- economische trends. Deze trend heeft ons nu op het punt gebracht waarbij de economische belangen in de Europese Unie dermate verweven zijn, dat zonder een gemeenschappelijke munt er zoveel welvaartsverlies zou ontstaan, dat politici en bankiers het mislukken van dit project zich niet kunnen veroorloven.

Ook de bevolkingen in de lidstaten zullen uiteindelijk tevreden zijn met deze huidige ontwikkelingen. De kritiek op de Euro zal een voetnoot in de politieke geschiedenis worden. De Eurosceptici weten dit ook, of voelen dit op zijn minst aan en reageren daarom vaak zo emotioneel, alsof hun bestaan ervan afhangt.

Later deze maand zullen de EU leiders bij hun top in Brussel verstandige besluiten nemen die op zijn minst een gedeeltelijk, maar op dit moment afdoende antwoord geven op dat wat absoluut noodzakelijk is.

Ondanks de economische onheilsberichten die dagelijks de kranten sieren, gaat het in grote delen van Europa lang zo slecht niet. Griekenland en Spanje zijn er niet best aan toe en de Grieken zullen dit in hun verkiezingen tot uiting brengen met een keuze op extreme partijen. Maar zij zullen niet uit de Unie willen. Zij willen een betere deal.

Een groter probleem is de zwakte van de Europese banken. Om dit op te lossen moeten de Europese landen meer samenwerken om de banken te controleren en een Europa wijde bankgarantie af te kunnen geven. Dan hoeven verontruste Spaanse spaarders hun euro’s niet meer in noordelijke landen te parkeren en kan hun spaargeld in het land zelf ingezet worden om te investeren in de eigen economie.

Een deel van de werkloosheid in de mediterrane landen zal opgelost worden door arbeidsmigratie naar noordelijke economieën, die op geschoold personeel zitten te wachten. Het is een teken en een ontwikkeling die de Unie meer één maakt. Het is de doelstelling van de Unie om meer arbeidsmigratie te ontwikkelen. Perifere gebieden, waar geen hoogwaardige economische ontwikkeling te verwachten is zullen leeglopen naar gebieden waar vraag naar arbeidskrachten is.

Deze migratie en volksverhuizingen binnen Europa gaat politieke controverse en tegenstand oproepen. Het is echter de consequentie van de eerste verdragen van de Unie. In ieder Europees land zullen steeds meer enclaves uit andere landen ontstaan. Groepen Grieken, Spanjaarden, Hollanders, Duitsers en Engelsen die zich langzaam zullen mengen in een proces dat nooit voltooid zal zijn.

Politiek en economisch zal de Europese Unie een reus worden, die op wereldschaal aanzienlijk gewicht heeft. Engelse politici voelen dit haarscherp aan en zijn daarom veelal zo scherp tegen deze onontkoombare en langzame ontwikkeling gekant. De Engelse imperiale  mondiale macht van weleer is allang “verworden” tot een macht van handelaren en bankiers. Hoewel deze macht is niet te verontachtzamen is, smaakt zij voor de Britten niet zo zoet als de imperiale macht van weleer, die alleen nog voortleeft in koninklijke hoogtij dagen als een diamanten jubileum.

De Europese mondiale macht is gedeeltelijk al en zal steeds meer de macht van een groot economisch blok zijn. De belangen van dit blok zullen ook steeds meer met militaire macht beschermt en afgedwongen moeten worden, in samenspraak met de internationale instituties waarmee Europa nauw mee verbonden is. Nationale buitenlandse politiek wordt steeds meer ‘management by speech’, het echte spel zal vanuit Brussel, Washington, Moskou en Beijing gespeeld worden.

De basis voor deze Europese mondiale macht wordt gevormd door een stabiele Euro, die de competitie met de Dollar aankan en waarop investeerders kunnen bouwen. Het zal een belangrijke pijler worden in het uitbalanceren van de internationale economieën. Daarom steunt Barack Obama en de Amerikaanse politiek een Euro oplossing die stabiliteit brengt. Zelfs realistische Britten steunen daarom een stabiele Euro. Eurosceptici kunnen razen wat zij willen. Sommige structuren en trends zijn te sterk. Daar tegenin gaan levert economische neergang en politieke ellende op.

De volgende stap naar een federale staat is ingezet. De teerling is al lang geleden geworpen.

Daan Diederiks

Verwante artikelen

Internet bronnen

No comments yet.

Leave a Reply