PvdA draait zo hard als JSF wendbaar is

n de luwte van het grote verkiezingsgeweld in grote zalen, op markten en op alle dagelijkse tv shows vond gisteravond in Nieuwspoort een debat plaats over het defensie en buitenlandsbeleid tussen de kamerleden Timmermans (PvdA), van Baalen (VVD) en Ormel (CDA). De SP voerde liever campagne op straat en Karimi van GroenLinks was om persoonlijke redenen afwezig. De bijeenkomst werd georganiseert door de Atlantische Commissie, het Nederlands Genootschap van Internationale Zaken en de Koninklijke Militaire Academie.

Vrij Nederland journalist Leonard Ornstein leidde de discusie, die per onderwerp telkens afgesloten werd met een “salomons oordeel” van voormalig Staf-chef en generaal buiten dienst van der Vlis.

Beslag JSF op begroting

Grote verschillen van mening bleken er te zijn over de vervanging van het huidige jachtvliegtuig van de Luchtmacht. Het kabinet Kok II besloot mee te doen met de ontwikkeling van de amerikaanse JSF. De PvdA is daar nu een groot tegenstander van. Timmermans voerde een aantal argumenten aan: Het toestel heeft nog nooit gevlogen, heeft zich dus niet bewezen; de Verenigde Staten geeft geen duidelijkheid welke versie van de JSF Nederland mag kopen; de kosten zijn totaal onbekend en er zijn geen harde afspraken over compensatie orders voor het nederlandse bedrijfsleven.

Volgens Timmermans was het veel verstandiger geweest te wachten tot het toestel uitontwikkeld was , om dan “van de plank” te kunnen kopen. Het geinvesteerde geld had ook op andere wijze in de kennis-economie gestoken kunnen worden.

Kamerlid Ormel van het CDA meent dat “de PvdA weer net zo hard draait als de JSF wendbaar is.” Kok tekende immers voor de JSF, met Wouter Bos als staatssecretaris. “Wil de echte PvdA nu eens opstaan?”, voeg Ormel.

Ook kamerlid van Baalen vroeg aan Timmermans of de PvdA nu ging erkennen dat Kok en Bos een kapitale blunder hebben begaan, waarop Timmermans erkende dat hij en de fractie achteraf tegen zijn.

Toch kreeg hij het gelijk van generaal bd van der Vlis. Ook hij vond het als man van de praktijk niet verstandig om zo’groot deel van je ontwikkelingsbudget voor jaren vast te leggen. “Het legt een enorm beslag op je beslissingsvrijheid”, aldus de generaal. Maar de realist van der Vlis ziet het traject nu gewoon door gaan. Die JSF komt er uiteindelijk.

Meer geld naar defensie

Alle drie de partijen bleken het eens over de noodzaak de defensiebegroting de komende jaren te verhogen. Zij verschilden van mening over de mate waarin. VVD’er van Baalen wil de defensie- begroting uiteindelijk fixeren op 2% van het BNP, op dezelfde wijze als het budget voor Ontwikkelingssamenwerking op 0,8% vastgesteld is. Met de groei van de economie groeit daarbij ook het budget voor ontwikkelings samenwerking (OS).

Ministerskandidaat van Baalen meent dat veiligheid en stabiliteit vooraf gaan aan ontwikkeling. Daarom is het volgens hem gerechtvaardigt dat een deel van dit budget naar defensie gaat. Ormel en Timmermans deelden de conclusie dat veiligheid en vrede aan ontwikkeling vooraf gaan, maar zij willen de schotten tussen de defensiebegroting en die van ontwikkelings samenwerking niet weghalen.

Volgens Ormel leeft bij de CDA kiezers de internationale solidariteit en zijn de OS gelden heel hard nodig voor het bestrijden van Aids en armoede. Timmermans van de PvdA gaf opmerkelijk genoeg toe dat er een herbezinning op de ontwikkelingssamenwerking nodig is, maar wij staan, volgens Timmermans voor gigantische uitdagingen rond het klimaat, armoede en de relatie met het ontstaan van conflicten.

Eensgezindheid over uitbreiding Navo en Europese Unie

Ook over de uitbreiding van de Navo en de EU zijn de “Grote Drie” het opmerkelijk eens. De Navo is en blijft, volgens Ormel, de hoeksteen van het nederlandse veiligheidsbeleid. De Navo zal ook meer mondiaal gaan opereren en evolueren naar een “Global Security provider”, waar het CDA een voorstander van is. Dit betekent overigens niet dat landen als Japan en zuid- Korea lid kunnen worden. Met hen kunnen partnerschappen gesloten worden.

Voormalig Staf- Chef van der Vlis ziet meer in het optreden van regionale veiligheids organistaties. Het is volgens hem toch eigenlijk vreemd dat de Navo in Afghanistan zit. “Het ligt veel meer voor de hand dat een regionale veiligheidsorganistatie daar orde op zaken stelt.” De vraag is immers of “het westen dit op den duur nog kan behappen.” De veiligheid prioriteit behoort, volgens de generaal buiten dienst, in een ring rond de EU en de VS te liggen. De kern van de problemen liggen daarbij in het Midden Oosten. Volgens de generaal “zullen we daar nog wat meemaken”. Hij is daarom ook voor toetreding van Turkije in de EU, het is immers een Navo lid en heeft voor de toekomstige ontwikkelingen in het Midden Oosten een belangrijke positie.

De VVD is veel sceptischer over de toetreding van Turkije. Het was, volgens van Baalen, goed dat de onderhandelingen gestart zijn, maar Turkije moet Cyprus, één van de EU- lidstaten, eenvoudig erkennen en het protocol naleven. “Als zij dat niet doen, zoals de buitenland minister Gül al heeft aangekondigt, dan stoppen wij met de onderhandelingen, zoals Rutte heeft gezegd”, aldus van Baalen.

Timmermans signaleert binnen de Navo en de EU grote verdeeldheid en spanning. Er zijn afspraken gemaakt die niet worden nagekomen en hij noemt het contra productief als minister van defensie Kamp zich tegen Frankrijk keert.

De Europese Unie moet na de referenda in Frankrijk en Nederland eerst het “eigen huis”op orde brengen, volgens Timmermans, voordat er over verdere uitbreiding gesproken wordt. Met concrete voorstellen kwam hij niet.

Daan Diederiks 0 

No comments yet.

Leave a Reply